Adana’da 3 hafta önce başladığında 4 lira olan turfanda patatesin fiyatı 2 liraya geriledi. Hasat başlarken yapılan sıfır gümrük vergili patates ithalatının fiyatları düşürdüğünü söyleyen üreticiler ithalatın üreticiye darbe vurduğunu söyledi.
‘BU YIL ZARAR EDİLDİ ÜRETİCİ SENEYE EKİM YAPAMAYACAK’
Evrensel Gazetesi’nden Volkan Pekal Adana’da hasata başlayan patates üreticileriyle konuştu.
Üretici Fahrettin Ateş, bir yıl içerisinde tohum, gübre, ilaç, mazot gibi girdi fiyatlarının dövize bağlı olduğu için en az yüzde yüz oranında arttığını dile getiriyor. Patatesi 2 liraya satan üreticinin bu yıl zarar ettiğini belirten Ateş, borç yükü altındaki üreticinin önümüzdeki yıl ekim yapamayacağını, halkın ithal de edilse pahalı patates yiyeceğini dile getirdi.
‘İTHAL PATATES YERİNE KENDİ ÇİFTÇİSİNİNKİNİ ALSAYDI’
Bu koşullarda ekim alanının azalacağını ifade eden Ateş, “Yurt dışından pahalı gelen patatesi devlet zararına marketlere sattırdığı için Türk çiftçisine darbe vurmuştur. Türkiye’de nisanın 25’inde patates hasadı başlar, 10’uncu ayın 10’na kadar, sırasıyla Adana, Ödemiş, Reyhanlı, Nevşehir, Kayseri, Konya, Sivas diye 6-7 ay hasat olur. Ama ithalatla çiftçinin önü kesilirse önümüzdeki yılarda patates ekimi düşecektir. Avronun yüksek olmasından dolayı yurt dışından daha pahalıya getirecektir. Fiyat dengesini hiçbir zaman oluşturamayacak devlet. Bunun çözümü için devletin çiftçilere destek vermesi gerekiyor. Devletimiz yurt dışından patates ithal edene kadar, ‘Adana çiftçisinin patatesini ben alıyorum’ deseydi belki de bugün bu böyle olmazdı” diye konuştu.
TARLADA 2 LİRA, MARKETTE NASIL 5-6 LİRA?
“Tarladan 2 liraya çıkan patates markete gidene kadar nasıl 5-6 lira oluyor?” sorusunu sorduğumuz Tüccar Suat Turan, tüccarların tarladan satılan fiyatın yüzde 10’unu kendilerine aldığını söylüyor. Kilo başına 30 kuruş da nakliye ücreti biniyor. Halden 2.8 liraya çıkan patatesin marketlerde yüzde 70’lere varan kârla satıldığı Turan’ın iddiası. Turan, “Halden patatesi alan pazarcı üstüne bir de işgaliye parası verecek, yanında çalışan varsa ücretini verecek. Çok bir şey kazanmıyor. Patatesin yüzde 70-80’i marketlere gidiyor. İthal edilen patatesi hükümetimiz oraya sıfır maliyetle alıp gönderiyor. Hamallık stopajı vermiyor. Bizimle onun arasında 70-80 kuruş ekstra maliyet farkı oluyor” dedi.
‘BİR ŞEY YEMEZSEN BİN LİRA GİDER’
Tarımsal üretimin kahramanı tarım işçileri açısından durum geçtiğimiz yıllara göre daha da ağırlaşmış durumda. Geçtiğimiz yıl günlük 55 lira ücret alan tarım işçileri bu yıl 60 lira ücret alıyor. Suriyeli mülteci 23 yaşındaki Osman Sinaf, aldıkları ücret için “Neye yetecek? Bir elektrik, su parası etmez. 3 yaşında çocuğum var, sütü, bezi, ücret hiçbir şeyi kurtarmaz. 5 lira zam bir simit etmez. Kira parasını bile borç aldım. 600 kira 100’er lira fatura, bir şey yemezsen bin lira gider. Kalan yok zaten” dedi.
SURİYELİ İŞÇİ: ALDIĞIMIZ YEVMİYE 4 KİLO PATATES ETMİYOR
Sinaf, “50 kilo torba kaldırıyoruz. 5’te geliyoruz akşama kadar. Sigortamız olsun. Ücretimiz artsın. Aldığımız yevmiyeye 4 kilo soğan patates alamıyoruz. Hastaneye gidersen ilaç ödemesi oluyor. Yevmiye 100 lira olsun. 3 bin lira da yetmez ama borç almayız en azından” dedi.
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder